गुरुवार, ३० एप्रिल, २०२६

2760. अवयव दान का करावे ?

 "मॅडम, फुकटचे पैसे नकोत, गजरा घ्या. आज माझा 'दुसरा वाढदिवस' आहे !" सिग्नलवरच्या पोराचे शब्द ऐकून एसी कारमध्ये बसलेल्या करोडपती आईने थेट रस्त्यावरच हंबरडा फोडला !
पुण्यातील चांदणी चौकातील सिग्नलवर दुपारच्या कडक उन्हात गाड्यांची रांग लागली होती. एका आलिशान 'ऑडी' (Audi) कारमध्ये ३५ वर्षांच्या 'अनुराधा' डोळ्यांवर गॉगल लावून बसल्या होत्या. पण त्या गॉगलच्या आतून त्यांचे डोळे सतत रडत होते.
आज '१५ एप्रिल'. बरोबर तीन वर्षांपूर्वी याच दिवशी अनुराधा यांचा ७ वर्षांचा एकुलता एक मुलगा, 'अंश' एका भयंकर अपघातात त्यांना सोडून गेला होता. अंश 'ब्रेन डेड' (Brain Dead) झाला होता, आणि एका धाडसी निर्णयापोटी अनुराधा आणि त्यांच्या पतीने अंशचे सर्व अवयव (Organs) दान केले होते. आज अंशचा स्मृतिदिन होता. अनुराधा अत्यंत निराश अवस्थेत अनाथश्रमात देणगी देऊन घरी परतत होत्या.

तो सिग्नलवरचा प्रसंग आणि एक १० वर्षांचा मुलगा:
सिग्नल लाल झाला. उन्हाच्या झळा लागत होत्या. तेवढ्यात एक १०-११ वर्षांचा, घामाने डबडबलेला पण अत्यंत गोड चेहऱ्याचा मुलगा अनुराधा यांच्या कारच्या काचेवर टकटक करू लागला. त्याच्या एका हातात मोगऱ्याचे गजरे होते आणि दुसऱ्या हातात पाण्याचा रिकामा ग्लास. अनुराधा यांना भयंकर चिडचिड झाली. त्यांनी रागाने काच थोडी खाली केली आणि पर्समधून '५० रुपयांची' नोट काढून त्याच्या अंगावर फेकत म्हणाल्या,
"हे घे पैसे आणि जा इथून ! मला कोणताही गजरा नकोय, आणि मला कुणाशीही बोलायचं नाहीये."
पण त्या मुलाने ती ५० ची नोट उचलली नाही. तो अत्यंत स्वाभिमानाने काचेजवळ आला आणि म्हणाला,
"मॅडम, माझी आई म्हणते की फुकटचे पैसे कधीही घेऊ नयेत, त्याने पाप लागतं. मी भिकारी नाहीये, तुम्ही एक गजरा घ्या, मगच मी हे ५० रुपये घेईन."
त्याच्या आवाजातील निरागसपणाने अनुराधा यांचे लक्ष वेधून घेतले. त्यांनी डोळ्यांवरचा गॉगल काढला आणि त्या मुलाकडे पाहिले. त्याचा चेहरा खूप शांत आणि हसरा होता.
अनुराधा यांनी विचारले, "एवढ्या उन्हात तू गजरे का विकतोयस? शाळा नाहीये का तुझी?"

तो सत्याचा स्फोट आणि अश्रूंचा बांध फुटलेला क्षण:
मुलगा गोड हसून म्हणाला,
"शाळा सकाळची असते मॅडम. पण माझी आई लोकांची धुणी-भांडी करते. माझ्या आईवर खूप मोठं कर्ज आहे, म्हणून मी तिला मदत करतो. आणि तसंही मॅडम आज माझा 'दुसरा वाढदिवस' आहे!"
अनुराधा यांना काहीच समजले नाही. "दुसरा वाढदिवस? म्हणजे काय?"
मुलगा शर्टाची कॉलर थोडी बाजूला करत छातीवरची एक मोठी 'सर्जरीची खूण' (Operation Mark) दाखवत म्हणाला,
"मॅडम, तीन वर्षांपूर्वी माझ्या हृदयात भोक होतं. डॉक्टर म्हणाले होते मी मरणार ! माझ्या आईने कर्ज काढून मला पुण्याला 'सह्याद्री हॉस्पिटलमध्ये' आणलं होतं. पण मला कोणीतरी देवदूत भेटला ! बरोबर तीन वर्षांपूर्वी, '१५ एप्रिलला' एका लहान मुलाचा अपघात झाला होता आणि मॅडम त्या मुलाचं धडधडणारं 'हृदय' (Heart) डॉक्टरांनी माझ्या छातीत बसवलं. त्या देवासारख्या मुलाने मला जीवन दिलं, म्हणून आज माझा दुसरा जन्मदिवस आहे!"
हे शब्द ऐकताच अनुराधा यांच्या पायाखालची जमीनच सरकली. त्यांचा श्वास अक्षरशः कोंडला गेला. 
'सह्याद्री हॉस्पिटल', '१५ एप्रिल' आणि 'हृदय प्रत्यारोपण'...
अनुराधा यांनी थरथरत्या आवाजात विचारले, "बाळा... तुझं नाव काय आहे?"
मुलगा म्हणाला, "माझं नाव कबीर आहे मॅडम."

काळजाला भिडणारा क्लायमॅक्स:
अनुराधा यांनी स्वतःच्या डोक्याला हात लावला. तीन वर्षांपूर्वी त्यांनी स्वतःच्या अंशचे हृदय ज्या 'कबीर' नावाच्या गरीब मुलाला दान केले होते. तोच कबीर आज त्यांच्या गाडीसमोर उभा होता. अनुराधा वेड्यासारख्या गाडीचा दरवाजा उघडून भररस्त्यात खाली उतरल्या. त्यांनी त्या घामाने डबडबलेल्या कबीरला दोन्ही हातांनी घट्ट धरले. त्यांच्या डोळ्यांतून धाय मोकलून अश्रू वाहत होते.
"कबीर... बाळा, मला फक्त एक गोष्ट करू दे.." असे म्हणत अनुराधा यांनी आपले कान आणि डोके कबीरच्या छातीवर ठेवले.
धड-धड... धड-धड...
त्या गरीब मुलाच्या छातीत आज अनुराधा यांच्याच पोटच्या गोळ्याचे, त्यांच्या 'अंशचे' हृदय धडधडत होते. ज्या हृदयाचे ठोके तीन वर्षांपूर्वी थांबलेत असे त्यांना वाटले होते, ते ठोके आज या रस्त्यावर एका स्वाभिमानी मुलाच्या छातीत जिवंत होते.
     अनुराधा भररस्त्यात गुडघ्यावर बसून ढसाढसा रडू लागल्या. त्यांनी कबीरला घट्ट मिठी मारली. सिग्नल हिरवा झाला होता, गाड्यांचे हॉर्न वाजत होते, पण एका आईला आज तिचा हरवलेला देवदूत परत मिळाला होता. त्याच दिवशी अनुराधा यांनी कबीरच्या आईला शोधून काढले. त्यांच्या डोक्यावरचे हॉस्पिटलचे संपूर्ण कर्ज एका झटक्यात फेडून टाकले आणि कबीरच्या शिक्षणाची संपूर्ण जबाबदारी स्वतःच्या खांद्यावर घेतली. कारण एका करोडपती आईचा 'अंश' आज एका गरीब पण स्वाभिमानी पोराच्या रूपात जिवंत होता.
पैशाचा माज विसरायला लावणारी आणि अवयवदानाचा (Organ Donation) एक अत्यंत पवित्र संदेश देणारी ही डोळ्यांत पाणी आणणारी घटना

कोणत्याही टिप्पण्‍या नाहीत:

टिप्पणी पोस्ट करा

2900. निशब्द

 आज आईने सकाळपासून माझ्यासमोर तिचं दुःख मांडायला सुरुवात केली होती. “अरे, तुझी बायको असं कोणतं मोठं काम करते? हे सगळं काम तर आम्ही रोज करत आ...