प्रभाकरराव आणि सुमतीबाई हे एका छोट्या शहरातील अत्यंत सामान्य आणि मध्यमवर्गीय जोडपे. प्रभाकररावांनी आयुष्यभर एका बँकेत साध्या क्लार्कची नोकरी केली. स्वतःच्या पोटाला चिमटा काढून त्यांनी त्यांचा एकुलता एक मुलगा 'अनिकेत' याला पुण्यात इंजिनिअर केले. अनिकेतचे लग्न 'स्नेहा' सोबत झाले आणि तो पुण्यातच स्थायिक झाला.
सुरुवातीची दोन वर्षे तो सणासुदीला गावी यायचा, पण हळूहळू त्याचे येणे-जाणे आणि फोन करणेही बंद झाले. सुमतीबाईंच्या गुडघ्याचे ऑपरेशन झाले, तेव्हाही अनिकेतने 'ऑफिसमध्ये सुट्टी नाही आणि पैसेही थोडे टाईट आहेत' असे सांगून येणे टाळले.
निवृत्ती आणि मुलाचे अचानक उफाळून आलेले 'प्रेम':
काही दिवसांपूर्वीच प्रभाकरराव नोकरीतून निवृत्त (Retire) झाले. निवृत्तीनंतर अचानक एक दिवस अनिकेत आणि त्याची बायको स्नेहा गावी आले. त्यांनी आई-बाबांसाठी नवीन कपडे आणले होते. अचानक मुलाचे हे प्रेम पाहून प्रभाकरराव भावूक झाले.
रात्री जेवण झाल्यावर अनिकेत अत्यंत गोड आवाजात म्हणाला,
"आई, बाबा...आता तुम्ही दोघेही म्हातारे झाला आहात. गावात असं एकटं राहणं सुरक्षित नाहीये. माझा विचार आहे की, तुम्ही हे तुमचं जुनं घर आणि ती दोन एकर शेती विकून टाका. गावातल्या भावाने ५०-६० लाख रुपये द्यायची तयारी दाखवलीये. ते पैसे तुम्ही मला द्या, मी माझं थोडं कर्ज काढून पुण्यात एक मोठा ३BHK फ्लॅट घेतो. आपण सगळे एकत्र पुण्यात आरामात राहू. मलाही तुमची काळजी घेता येईल."
हे ऐकून प्रभाकरराव खूश झाले. त्यांना वाटले मुलाला आपली काळजी आहे. पण सुमतीबाई मात्र शांत राहिल्या. त्या अनिकेतकडे बघून फक्त हसल्या. त्यांचे ते हसणे रागाचे नव्हते, तर मुलाच्या स्वार्थाची आणि खोट्या प्रेमाची कीव करणारे होते.
आईने केलेला खुलासा आणि मुलाच्या पायाखालची जमीन सरकली:
सुमतीबाई चहाचा कप टेबलावर ठेवत अत्यंत शांत आवाजात म्हणाल्या,
"अरे वा अनिकेत! किती काळजी रे तुला आमची. म्हातारपणी तू आम्हाला सांभाळणार हे ऐकून खूप छान वाटलं. पण बाळा... एक सांगू? आपल्याकडे आता विकायला काहीच उरलं नाहीये!"
हे ऐकताच अनिकेत आणि स्नेहाच्या चेहऱ्यावरचा रंगच उडाला. अनिकेत म्हणाला, "म्हणजे काय आई? जमीन आणि घर कुठे गेलं?"
सुमतीबाईंनी जो 'प्रॅक्टिकल' खुलासा केला, तो आजच्या काळातील प्रत्येक म्हाताऱ्या आई-वडिलांसाठी एक मोठा धडा होता! त्या म्हणाल्या,
"कोणती जमीन अनिकेत? ३ वर्षांपूर्वी जेव्हा तुझी नोकरी गेली होती आणि गाडीचा हप्ता भरायला तुझ्याकडे पैसे नव्हते, तेव्हा तू कोणालाही न सांगता रडत तुझ्या बाबांना फोन केला होतास ना? तेव्हा तुझ्या बाबांनी ती २ एकर जमीन विकून गुपचूप तुझे सगळे कर्ज फेडले होते. तू स्नेहालाही ते सांगितले नाहीस. आणि राहिला प्रश्न या घराचा... तर गेल्या ४ वर्षांत तू आम्हाला औषधालाही एक रुपया पाठवला नाहीस. आणि म्हातारपणी पैशांसाठी कोणापुढे हात पसरण्याची आमच्यावर वेळ येऊ नये, म्हणून आम्ही दोघांनी बँकेत जाऊन या घराचं 'रिव्हर्स मॉर्गेज' (Reverse Mortgage) केलं आहे!"
अनिकेतला घाम फुटला. "रिव्हर्स मॉर्गेज? म्हणजे काय?"
प्रभाकरराव शांतपणे म्हणाले, "म्हणजे हे घर आता बँकेच्या ताब्यात आहे अनिकेत. बँक आम्हाला दर महिन्याला २० हजार रुपये पेन्शन देते, ज्यावर आमचा आणि औषधांचा खर्च अत्यंत सुखात चालतो. आम्ही जिवंत असेपर्यंत हे घर आमचे आहे, आणि आमच्या मरणानंतर हे घर बँकेचे होईल! थोडक्यात सांगायचे तर, आमच्याकडे आता तुला द्यायला ना जमीन उरलीये, ना हे घर... आमच्याकडे फक्त आमचे आशीर्वाद आहेत. आता सांग, कधी यायचं आम्ही पुण्यात राहायला?"
हे ऐकताच अनिकेत आणि स्नेहाचे चेहरे पडले. ज्या ६० लाखांच्या आशेवर ते 'आई-वडिलांच्या काळजीचे' नाटक करत होते, तो डाव आईच्या एका निर्णयाने पूर्णपणे उधळला गेला होता.
दुसऱ्याच दिवशी सकाळी अनिकेतने "मला ऑफिसमध्ये अर्जंट काम आलंय" असा बहाणा केला आणि आई-वडिलांना गावातच सोडून ते नवरा-बायको तडक पुण्याला निघून गेले.
मुलगा गेल्यावर सुमतीबाईंनी प्रभाकररावांना चहाचा कप दिला आणि त्या समाधानाने म्हणाल्या, "बरं झालं आपण वेळेत सावध होऊन स्वतःची सोय स्वतःच करून ठेवली... नाहीतर स्वतःचे पैसे देऊन स्वतःच्याच मुलाच्या घरात आपल्याला म्हातारपणी 'नोकर' बनून राहावं लागलं असतं!" प्रभाकररावांनी हसून होकार दिला. आज ते दोघेही कुणावरही अवलंबून न राहता, स्वतःच्या घरात अत्यंत मानाने आणि सुखात जगत आहेत.
म्हातारपणी मुलावर अवलंबून न राहता, आर्थिक दृष्ट्या स्वावलंबी राहण्याचा या आई-वडिलांचा 'स्मार्ट' निर्णय तुम्हाला कसा वाटला?
तर वास्तवातली परिस्थिती आहे.
कोणत्याही टिप्पण्या नाहीत:
टिप्पणी पोस्ट करा