गुरुवार, २५ जून, २०२६

2919. अहंकार व्यर्थ आहे

     एकदा अमेरिकेतील कॅलिफोर्नियाच्या रस्त्यांवर, काही पोलीस अधिकाऱ्यांना रस्त्याच्या कडेला लघवी करताना एक वृद्ध गृहस्थ आढळले. त्यांनी त्या वृद्ध गृहस्थांना घरी नेले, त्यांच्या पत्नीच्या स्वाधीन केले आणि तिला सूचना दिली की, तिने त्यांची अत्यंत काळजी घ्यावी आणि ते घराबाहेर जाणार नाहीत याची खबरदारी घ्यावी.
वास्तविक पाहता, ते वृद्ध गृहस्थ अनेकदा दिवस असो वा रात्र कोणालाही काहीही न सांगता, कधीही घराबाहेर भटकत निघत असत; आणि त्यांची अवस्था इतकी खालावली होती की, आता ते स्वतःलाही ओळखू शकत नव्हते. त्या वृद्ध गृहस्थांच्या पत्नीने पोलीस अधिकाऱ्यांचे आभार मानले आणि अत्यंत मृदुतेने व प्रेमाने आपल्या पतीला समजावत, त्या त्यांना खोलीच्या आत घेऊन गेल्या.
त्यांनी आपल्या पतीला वारंवार समजावण्याचा प्रयत्न केला आणि म्हणाल्या, "तुम्ही स्वतःची काळजी घेतली पाहिजे. कोणालाही काहीही न सांगता तुम्ही असेच भटकत बाहेर जाऊ नये. आता तुमचे वय झाले आहे; तुम्ही तुमच्या गौरवशाली भूतकाळाची आठवण करण्याचाही प्रयत्न केला पाहिजे. ज्यामुळे मानहानी किंवा लाजिरवाणेपणा वाटेल, असे वर्तन तुम्ही करू नये."
ज्या अत्यंत वृद्ध गृहस्थांना पोलिसांनी रस्त्याच्या मधून उचलून घरी पोहोचवले होते, तेच गृहस्थ आपल्या ऐन तारुण्यात अमेरिकन चित्रपटसृष्टीतील एक अत्यंत नावाजलेले व्यक्तिमत्त्व होते. लोक केवळ त्यांची एक झलक पाहण्यासाठी आसुसलेले असत. त्यांची लोकप्रियता इतकी प्रचंड होती की, त्याच लोकप्रियतेच्या जोरावर त्यांनी राजकारणात प्रवेश केला, जगातील सर्वात शक्तिशाली व्यक्ती म्हणून नावारूपाला आले आणि अखेरीस अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष बनले. त्यांचे नाव होते. - रोनाल्ड रेगन.
रेगन १९८१ मध्ये अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष बनले आणि सलग आठ वर्षे ते जगातील सर्वात शक्तिशाली व्यक्ती म्हणून राहिले. आपल्या राष्ट्राध्यक्षपदाच्या कार्यकाळात, त्यांच्यावर झालेला एक प्राणघातक हल्लाही त्यांनी सुदैवाने परतवून लावला (त्यातून ते बचावले). रुग्णालयात काही दिवस उपचार घेतल्यानंतर, जेव्हा ते 'व्हाईट हाऊस'मध्ये परतले, तेव्हा त्यांची लोकप्रियता दुप्पट झाली होती. त्यांच्या काळात, रेगन हे अमेरिकेतील सर्वात गाजलेल्या आणि प्रसिद्ध नावांपैकी एक होते.
राष्ट्राध्यक्षपदावरून निवृत्त झाल्यानंतर आणि एक सामान्य नागरिक म्हणून पुन्हा आपल्या खाजगी आयुष्यात परतल्यावर, काही काळ सर्व काही सुरळीत चालले. मात्र, काही काळानंतर त्यांना 'अल्झायमर' या आजाराने ग्रासले आणि हळूहळू त्यांची स्मरणशक्ती पूर्णपणे नष्ट झाली.
त्यांचे शरीर मात्र तसेच राहिले, पण त्यांच्या सर्व आठवणी मात्र नाहीशा झाल्या होत्या. एक काळ असा होता की, लोक केवळ त्यांची एक झलक पाहण्यासाठी आसुसलेले असत. ही गोष्टच ते विसरून गेले होते. आपली वैयक्तिक सुरक्षा ही एकेकाळी संपूर्ण जगासाठी अत्यंत महत्त्वाची आणि चिंतेची बाब होती. हे सत्यही ते विसरले होते. आपल्या निवृत्त आयुष्यात, ते हे सर्व काही विसरून गेले होते.  तथापि, ही घटना अमेरिकेत घडल्यामुळे, हे सर्वांना स्पष्ट झाले की - ज्या व्यक्तीने एकेकाळी जगावर राज्य केले होते - त्या व्यक्तीची स्मृती लोप पावताच, तो माणूस आता पूर्वीसारखा राहिला नव्हता. थोडक्यात सांगायचे तर, तो जिवंत असतानाच, त्याचे आयुष्य खरे तर संपले होते.
अगदी सर्वात सामर्थ्यवान गोष्टींनाही एक 'मुदत' (expiration date) असते. म्हणूनच, जर कधी तुम्हाला आयुष्यात कशाबद्दलही अहंकार वाटू लागला, तर तुम्ही आवर्जून स्मशानभूमीला भेट दिली पाहिजे; तिथे, केवळ राख होऊन पडलेल्या अवस्थेत, तुमच्यापेक्षा कितीतरी अधिक थोर व्यक्ती तुम्हाला पाहायला मिळतील.
अहंकार हा पूर्णपणे व्यर्थ असतो. मग तो सत्ता, पद, संपत्ती किंवा अगदी स्वतःच्या शारीरिक बळावर आधारित असो.

कोणत्याही टिप्पण्‍या नाहीत:

टिप्पणी पोस्ट करा

3100. तुम्ही फक्त या घराच्या सून नाही

 "वहिनी, प्लीज... आज माझे कॉलेजचे मित्र-मैत्रिणी घरी येणार आहेत. फक्त एकदा माझी अब्रू राखा ना…" 🙏 असं म्हणत सईने हातातली भाजीची ट...