2631. त्याला एक अनोखा अनुभव आला.

      त्याला एक अनोखा अनुभव आला. त्याला असे वाटले की तो गंगेच्या प्रवाहाबरोबर वाहत आहे आणि त्या प्रवाहात शिवाचे अस्तित्व आहे. त्याने आपले सर्व दुःख आणि शंका मागे सोडून गंगेच्या पाण्यात स्वतःला बुडवले. नंतर त्याला गंगेच्या पाण्यात असंख्य दिवे जळताना दिसले आणि प्रत्येक दिव्यात शिवाचे आत्म्याचे प्रतिबिंब होते. हे दृश्य त्याच्यासाठी एका खोल सत्याचे प्रतीक होते: मृत्यूच्या पलीकडे प्रवास, आत्म्याला अंतिम सत्याच्या जवळ घेऊन जाणे. काशी हे केवळ भौतिक स्थान नाही तर आत्म्याच्या उन्नतीचे केंद्र आहे. येथे, प्रत्येक व्यक्तीला जीवनाचा उद्देश कळतो. काशीचा प्रत्येक घाट, प्रत्येक मंदिर आणि प्रत्येक रस्ता एक अनोखा अनुभव देतो. हे असे ठिकाण आहे जिथे जीवनातील संकोच, भीती आणि शंका दूर होतात आणि आत्म्याला शांती आणि प्रेमाचा अनुभव येतो. एकदा, एक वृद्ध महिला, सरला देवी, ज्यांनी आयुष्यभर आपल्या कुटुंबाची सेवा केली होती, ती काशीला आली. तिच्या शेवटच्या काळात, तिने शांती शोधली. ती गंगेच्या काठावर बसून भगवान शिवाचे ध्यान करत होती आणि तिच्या डोळ्यांत अश्रू भरले होते, दुःखाचे नाही तर तिच्या आत्म्याच्या शुद्धीकरणाच्या आनंदाचे. एके दिवशी तिने गंगेत स्नान केले. त्यानंतर, एक चमत्कारिक घटना घडली. एक दिव्य प्रकाश प्रकट झाला आणि तिचा आत्मा शिवाकडे ओढला गेला. तिने तिचे शरीर सोडले आणि गंगेत विलीन झाली. तिचा आत्मा शिवात विलीन होताना सर्वांनी पाहिले. या दृश्याने सर्वांवर खोलवर छाप सोडली. काशीच्या घाटावर बसून शांती आणि ध्यान शोधणाऱ्या प्रत्येकाला या शहरातून एक शक्तिशाली संदेश मिळतो: मृत्यू म्हणजे केवळ शरीराचा नाश, परंतु आत्मा नेहमीच तिच्यासोबत राहील. जर जीवनात पवित्रता, सत्य आणि भक्तीची भावना असेल तर आत्मा मृत्यूनंतरही मोक्षाकडे प्रगती करतो. काशी आपल्याला शिकवते की सत्य, सेवा आणि भक्तीच्या मार्गावर चालणाऱ्या प्रत्येकाचा आत्मा कधीही नष्ट होत नाही. काशीमध्ये मरणाऱ्यांना फक्त शांती, प्रेम आणि अमरत्वाचे आशीर्वाद मिळतात. सर्व मार्ग काशीमध्ये एकत्र येतात आणि जे काशीमध्ये आत्म्याचे सत्य ओळखतात ते केवळ मृत्यूपासून मुक्त होत नाहीत तर जीवनाचा खरा प्रवास देखील अनुभवतात. मृत्यु आणि मुक्तीचे प्रतीक असलेले काशी हे खरोखरच जीवनाच्या प्रत्येक पैलूबद्दल खोलवर संदेश देते. हे शहर केवळ भूतकाळाची छाप बाळगत नाही तर भविष्यासाठी मार्गदर्शन देखील करते. म्हणूनच काशीचे सत्य शतकानुशतके अपरिवर्तित राहिले आहे. ते प्रत्येक युगात लोकांना सत्याकडे आकर्षित करत आहे आणि करत आहे. प्रत्येकजण आपल्या आयुष्याच्या कोणत्या ना कोणत्या टप्प्यावर काशीची भूमी अनुभवतो. हे असे शहर आहे जिथे प्रत्येक व्यक्ती स्वतःमध्ये शक्ती अनुभवते. येथील हवेत काहीतरी विशेष आहे जे आत्म्याला जागृत करते आणि जीवनाच्या अंतिम सत्याकडे घेऊन जाते. अनेक साधक, भक्त आणि संशोधक काशीच्या रहस्यमय शक्तींचा अनुभव घेण्यासाठी येथे येतात. प्रत्येकाला या भूमीत काहीतरी विशेष आढळते, इतरत्र काहीतरी अतुलनीय. म्हणूनच काशीला तपश्चर्येची भूमी म्हणून देखील ओळखले जाते. काशीच्या आश्चर्याचा आणखी एक पैलू म्हणजे ते स्वतः शिवाने आपल्या शक्तीने पवित्र केले होते. हा तो दिवस होता जेव्हा शिवाने आपल्या त्रिशूलाच्या एकाच प्रहाराने काशीची भूमी पवित्र केली. असे म्हटले जाते की काशीच्या पहिल्या महान यज्ञात, शिवाने स्वतः आपल्या दिव्य त्रिशूलाने भूमीला स्पर्श केला आणि तेव्हापासून, काशीला मोक्षभूमीचा दर्जा प्राप्त झाला आहे. त्या दिवशी शिवाने सांगितले की जो कोणी या भूमीत येईल आणि त्याची खऱ्या मनाने पूजा करेल, त्याचा आत्मा मुक्त होईल. काशीमध्ये जो कोणी मरेल त्याला आशीर्वाद मिळेल. "मी तुम्हाला शरण जाईन" हे वचन काशीच्या प्रत्येक रस्त्यावर, प्रत्येक मंदिरात आणि प्रत्येक घाटात गुंजते. काशीची ही शक्ती आणि दिव्यता आजही कायम आहे. मित्रांनो, अमरनाथ मंदिर दोन महिने का उघडले जाते आणि उर्वरित 10 महिने बंद का ठेवले जाते? अमरनाथ गुहेचा शोध कधी आणि कसा लागला? अमरनाथ गुहेत बर्फाचे एक मोठे शिवलिंग आपोआप कसे तयार होते? अमरनाथला तीर्थक्षेत्र का म्हटले जाते? अमरनाथमधील दोन कबुतरांचे रहस्य काय आहे? अमरनाथ शिवलिंगाचा चंद्राशी काय संबंध आहे? मित्रांनो, अमरनाथ गुहेशी संबंधित अनेक आश्चर्यकारक आणि आश्चर्यकारक रहस्ये आहेत जी तुम्हाला आश्चर्यचकित करतील. हिमालयातील जम्मू आणि काश्मीरमध्ये असलेले अमरनाथ मंदिर सर्व हिंदू तीर्थस्थळांपैकी सर्वात प्रमुख मानले जाते. या कारणास्तव, महादेवाचे भक्त दूरदूरून येथे दर्शनासाठी येतात. असे म्हटले जाते की बाबांचा फोन ज्यांना येतो तेच येथे पोहोचू शकतात, कारण हा प्रवास इतका सोपा नाही.
     अमरनाथ मंदिराची ही गुहा जम्मू आणि काश्मीरमधील श्रीनगरपासून सुमारे १३५ किलोमीटर ईशान्येस, समुद्रसपाटीपासून सुमारे १३,६०० फूट उंचीवर आहे. असे मानले जाते की देवी पार्वती आणि भगवान शिव यांच्या अमरत्वाचे रहस्य या गुहेत लपलेले आहे. या गुहेतील शिवलिंग नेहमीच बर्फाने झाकलेले असते, म्हणूनच याला बाबा बर्फानी किंवा हिमानी असेही म्हणतात. हिंदू मान्यतेनुसार, ही तीच गुहा आहे जिथे भगवान शिव यांनी देवी पार्वतीला जीवनाचे महत्त्व सांगितले होते. अमरनाथ यात्रेचे दरवाजे वर्षातून फक्त ४५ दिवस उघडले जातात, ज्या दरम्यान जगाच्या कानाकोपऱ्यातून भक्त बाबा बर्फानीच्या दर्शनासाठी गर्दी करतात. असे मानले जाते की जो कोणी भक्त खऱ्या मनाने गुहेत शिवलिंगाचे दर्शन घेतो तो जन्म-मृत्यूच्या चक्रातून मुक्त होतो आणि मोक्ष प्राप्त करतो. पुराणानुसार, अमरनाथ हा स्वर्गाचा सर्वात सोपा मार्ग आहे. येथे येणाऱ्या प्रत्येक भक्ताला बाबा बर्फानीच्या दर्शनाने त्यांचे जीवन धन्य वाटते. या गुहेत महादेवाने देवी पार्वतीला अमरत्वाचे रहस्य सांगितले. यामुळेच त्याचे नाव अमरनाथ पडले. प्रथम आपण अमरनाथ गुहेचा शोध कसा लागला हे समजून घेऊया. असे मानले जाते की एकदा बुटा मलिक नावाचा एक मुस्लिम माणूस या ठिकाणी आपल्या मेंढ्या आणि बकऱ्या चरत होता तेव्हा तो एका साधू बाबाला भेटला. बुटा मलिक साधू बाबांसोबत बोलला. त्यांच्या संभाषणानंतर साधू बाबा त्यांना कोळशाने भरलेली पिशवी भेट देऊन निघून गेले. जेव्हा बुटा मलिक बॅग घेऊन घरी परतले आणि ती उघडली तेव्हा त्यांना आश्चर्य वाटले की पिशवीतील कोळसा आपोआप सोन्याच्या नाण्यांमध्ये रूपांतरित झाला आहे. त्यानंतर बुटा मलिकने लगेचच ठरवले की त्याच ठिकाणी साधू बाबांना भेटणे आवश्यक आहे. जेव्हा तो तिथे पोहोचला तेव्हा त्याने पाहिले की साधू बाबा गायब झाले आहेत आणि ते ठिकाण गुहेत रूपांतरित झाले आहे. ही गुहा पाहून बुटा मलिक आश्चर्यचकित झाले, कारण ही गुहा तीर्थक्षेत्रात रूपांतरित झाली होती, ज्याला आपण आज अमरनाथ गुहा म्हणून ओळखतो. दरवर्षी अमरनाथ गुहेत बर्फापासून एक अद्भुत शिवलिंग तयार होते. ज्यामुळे अमरनाथ शिवलिंगाला स्वयंभू म्हणतात. परंतु जेव्हा जेव्हा अमरनाथ यात्रा किंवा अमरनाथ गुहेची चर्चा केली जाते तेव्हा प्रथम दोन कबुतरांचा उल्लेख नक्कीच केला जातो. पण तुम्ही कधी विचार केला आहे का की हे कबुतर कुठून येतात आणि ते अमरनाथ गुहेत का राहतात? तर मित्रांनो, आता आपण अमरनाथ गुहेत राहणाऱ्या दोन रहस्यमय कबुतरांचे रहस्य जाणून घेऊया. एकदा, माता पार्वती आणि भगवान शिव बोलत असताना, माता पार्वतीने शिवाला विचारले, हे प्रभू, जर कोणताही प्राणी तुमच्यासारखा कायमचा अमर राहिला तर ते कसे असू शकते? भोलेनाथ म्हणाले, पृथ्वीवरील सर्व प्राण्यांपैकी, अमर कथा ऐकणारा कोणताही प्राणी किंवा मानव आपोआप कायमचा अमर होतो. कारण माता पार्वती नेहमीच शिवासोबत राहायची होती, म्हणूनच तिने अमर कथा ऐकण्याची इच्छा व्यक्त केली. त्यानंतर शिव माता पार्वतीला एका निर्जन ठिकाणी घेऊन गेले. माता पार्वतीला एका निर्जन ठिकाणी घेऊन जाण्यापूर्वी, शिवाने त्यांचे वाहन, म्हणजेच नंदी, श्रीनगरपासून सुमारे ९० किलोमीटर अंतरावर असलेल्या फाल गावी सोडले. फाल गावानंतर, चंदनवाडी हा आणखी एक मार्ग आहे. हे ते ठिकाण आहे जिथे गुहेत पोहोचण्यापूर्वी, भगवान शिवने चंद्राला त्याच्या डोक्यावरून टाकून दिले होते. यानंतर, चंद्र भगवान शिव परत येण्याची वाट पाहत होता जेणेकरून महादेव अमर कथा सांगून पुन्हा येथे येऊ शकतील. या कारणास्तव, या जागेला चंदनवाडी असे म्हटले गेले. चंदनवाडीच्या थोडे पुढे पिसू टॉप आहे. पिसू टॉपबद्दल असे म्हटले जाते की याच ठिकाणी बाबा अमरनाथच्या दर्शनासाठी देव आणि राक्षसांमध्ये एकदा युद्ध झाले होते.  पिसू टॉपच्या पलीकडे, महादेवाने साप आपल्या गळ्याभोवती एका तळ्यात सोडला, ज्याला आज शेषनाग तलाव म्हणून ओळखले जाते. हे तळे जम्मू आणि काश्मीरमध्ये आहे. यामुळे, शेषनाग तलावाचे पाणी निळे राहते, जे चमत्कारापेक्षा कमी नाही. अमरनाथला पोहोचण्यापूर्वी महादेवाने शेषनाग तलावासह अनेक ठिकाणे सोडून दिली होती जेणेकरून इतर कोणीही ही अमर कथा ऐकू नये. त्यानंतर शिवाने ही अमर कथा देवी पार्वतीला सांगितली. याच गुहेत कबुतरांची एक जोडी देखील होती, ज्यांनी देवी पार्वतीसह मोक्षाच्या मार्गाशी संबंधित कथा पूर्णपणे ऐकली. परिणामी, कबुतरांची जोडी देखील अमर झाली आणि आज याच गुहेत आहे, जी एका चमत्कारापेक्षा कमी नाही. तुम्हाला हे जाणून आश्चर्य वाटेल की अमरनाथ गुहेच्या सभोवतालच्या परिसरात ऑक्सिजनची तीव्र कमतरता आहे आणि अन्न आणि पाण्याची कमतरता आहे. असे असूनही, हे दोन्ही कबुतर अजूनही जिवंत आहेत आणि या गुहेत अनेक वेळा पाहिले गेले आहेत. बाबा बर्फानीला भेट दिल्यानंतर, जर एखाद्या व्यक्तीने कबुतरांची ही जोडी पाहिली तर त्यांचे जीवन धन्य होईल असे मानले जाते. त्याचे जीवन यशस्वी झाले आहे आणि तो खूप भाग्यवान आहे. अमरनाथ गुहेतील शिवलिंगाला अमरेश्वर शिवलिंग म्हणतात. अमरनाथ गुहेत शिवलिंगाची उपस्थिती, माता सतीच्या शक्तीपीठासह, चमत्कारापेक्षा कमी नाही. ५१ शक्तीपीठांपैकी, महामाया शक्तीपीठ अमरनाथ गुहेत आहे. धार्मिक मान्यतेनुसार, याच ठिकाणी देवी सतीची मान पडली. अमरनाथ गुहेतील शिवलिंगाच्या डाव्या बाजूला दोन लहान शिवलिंगे देखील कोरलेली आहेत, जी देवी पार्वती आणि तिचा मुलगा भगवान गणेश यांचे प्रतीक मानली जातात. अमरनाथ शिवलिंग हे एक शिवलिंग आहे ज्याच्या सभोवतालचा बर्फ कच्चा आणि मऊ आहे, परंतु तुम्हाला हे जाणून आश्चर्य वाटेल की हे शिवलिंग बर्फापासून बनलेले आहे, जे चमत्कारापेक्षा कमी नाही. अमरनाथ गुहेतील शिवलिंगाजवळ नेहमीच पाणी वाहते, परंतु आजपर्यंत हे पाणी कुठून येते हे माहित नाही. मान्यतेनुसार, अमरनाथ गुहा अंदाजे ५,००० वर्षे जुनी मानली जाते. अमरनाथ गुहेतील शिवलिंगाला स्वयंभू (स्वतः प्रकट) असे म्हणतात कारण ते एकमेव शिवलिंग आहे जे स्वतःहून निर्माण झाले आहे. अमरनाथ गुहेत भोलेनाथांनी माता पार्वतीला आशीर्वाद दिला. येथे अमर कथा सांगितली गेली आणि म्हणूनच, या गुहेबद्दल असे म्हटले जाते की त्याच्या प्रत्येक कणात अमरत्वाचे रहस्य लपलेले आहे. या गुहेतच भगवान शिव यांनी देवी पार्वतीला प्रकट केले की त्यांच्या गळ्यात कवटीची माळ देवी पार्वतीच्या पुनर्जन्माचे प्रतीक आहे. म्हणूनच तिला वारंवार जन्म आणि मृत्यूच्या चक्रातून जावे लागते, तर महादेव अमर आहेत. म्हणून, देवी पार्वतीला गुहेत अमर कथा ऐकण्याची इच्छा होती जेणेकरून ती देखील भगवान शिवासारखी अमर होऊ शकेल. पौराणिक मान्यतेनुसार, अमरनाथ ही एकमेव गुहा आहे जिथे भगवान शिव यांनी देवी पार्वतीला अमरत्वाचे रहस्य सांगितले. देवी पार्वतीला अमरत्वाचे रहस्य सांगण्यापूर्वी, भगवान शिव यांनी सर्प शेषनागला शेषनाग सरोवरात सोडले. अशाप्रकारे, भगवान शिवांनी त्यांच्याकडे असलेल्या सर्व प्राण्यांचा त्याग केला आणि त्यांना गुहेचे रक्षण करण्याचे काम दिले जेणेकरून इतर कोणताही प्राणी ही रहस्यमय कथा ऐकू शकणार नाही. अमरनाथ शिवलिंगाचे दर्शन हे भाग्याचे नसून सौभाग्याचे असते असे म्हटले जाते. एकदा अमरनाथ शिवलिंगाचे दर्शन झाले की अनेक जन्मांचे पाप नष्ट होतात.  आणि मोक्षाचा मार्गही उघडतो. सर्वांना माहिती आहे की अमरनाथ शिवलिंग नैसर्गिकरित्या तयार झाले आहे, परंतु तुम्हाला हे जाणून आश्चर्य वाटेल की या शिवलिंगाचा चंद्राशी खूप खोल संबंध आहे. चंद्राचा आकार जसजसा वाढतो तसतसे अमरनाथमधील शिवलिंगाचा आकारही वाढतो. चंद्राचा आकार जसजसा कमी होतो तसतसे शिवलिंगाचा आकारही कमी होतो. पौर्णिमेच्या दिवशी अमरनाथ शिवलिंग सर्वात मोठे असते, परंतु जेव्हा चंद्र नाहीसा होतो तेव्हा हे शिवलिंग देखील आपोआप नाहीसे होते, जे चमत्कारापेक्षा कमी नाही. अमरनाथ गुहेव्यतिरिक्त, जम्मू आणि काश्मीरच्या या भागात इतर अनेक गुहा आहेत. या गुहांमधून पाणी टपकत राहते. परंतु तुम्हाला हे जाणून आश्चर्य वाटेल की या सर्व गुहांपैकी फक्त बाबा अमरनाथची गुहा आहे जिथे एक अद्वितीय प्रकारचे शिवलिंग तयार होते. हे शिवलिंग अंदाजे १२ ते १८ फूट उंचीचे आहे. अमरनाथमध्ये शिवलिंग ज्या परिस्थितीत तयार होते ते विज्ञानाच्या पूर्णपणे विरुद्ध आहे. विज्ञानानुसार, बर्फ गोठण्यासाठी ० अंश तापमान आवश्यक आहे. तथापि, अमरनाथ यात्रा दिवसा येथील तापमान शून्य अंशांपेक्षा जास्त असते. असे असूनही, हे शिवलिंग स्वतःहून कसे तयार होते हे एका गूढ आणि चमत्कारापेक्षा कमी नाही. अमरनाथ गुहा हे भगवान शिवाच्या प्रमुख धार्मिक स्थळांपैकी एक आहे. अमरनाथ यात्रेदरम्यान, भारतातील विविध परंपरा, धर्म आणि संस्कृतींची झलक खूप खोलवर पाहता येते. आता, जेव्हा नासाच्या एका शास्त्रज्ञाने अमरनाथ गुहेत कॅमेरा बसवण्याचा विचार केला तेव्हा काय घडले ते जाणून घेऊया. आजची कथा नासाच्या एका शास्त्रज्ञावर आधारित आहे ज्याने अमरनाथ गुहेचे रहस्य उलगडण्याचा खूप प्रयत्न केला. इतकेच नाही तर तो त्याच्या प्रयत्नात काही प्रमाणात यशस्वीही झाला. तर, या संपूर्ण घटनेबद्दल तुम्हाला सांगूया. पण त्याआधी, जर तुम्हीही महादेवाचे खरे भक्त असाल, तर कृपया कमेंट सेक्शनमध्ये "हर हर महादेव" लिहा. आज, आपण नासाच्या एका शास्त्रज्ञाबद्दल बोलणार आहोत जो पाकिस्तानमध्ये जन्मला होता परंतु लंडनमध्ये वाढला होता. त्याचे नाव अहमद होते. एकदा, नासा भारतातील काही रहस्यमय ठिकाणांबद्दल चर्चा करत होता. त्या काळात अमरनाथ, केदारनाथ, बद्रीनाथ आणि इतर अनेक पवित्र स्थळांचा उल्लेख होता. पण या नासाच्या शास्त्रज्ञांमध्ये अहमद नव्हता. एक शास्त्रज्ञ होता जो या गोष्टींवर अजिबात विश्वास ठेवत नव्हता. अहमदने संपूर्ण नासाच्या टीमला आव्हान दिले की भारतातील कोणत्याही मंदिरात चमत्कारिक शक्ती नाही आणि तो ते सिद्ध करेल. त्यानंतर, अहमदने भारतात प्रवास करण्याची योजना आखली आणि आपल्या संपूर्ण टीमसह अमरनाथ गुहेत पोहोचला. तिथे अहमदने त्याचा शोध सुरू केला. तथापि, अमरनाथला पोहोचल्यानंतर, अहमदला प्रथम अमरनाथ मंदिराचा काळजीवाहू असल्याचा दावा करणारा एक माणूस भेटला. अहमद त्याच्याशी बोलला. दुसऱ्या दिवशी अहमद अमरनाथ गुहेत पोहोचला तेव्हा त्याला तो माणूस सापडला नाही. त्यानंतर त्याने त्याच्या कॅमेऱ्याने अमरनाथचे काही फोटो रेकॉर्ड केले. त्याच क्षणी, मंदिराचे रक्षण करणारा तोच माणूस छायाचित्रांमध्ये सर्वत्र दिसू लागला. अहमदने जिथे जिथे कॅमेरा फिरवला तिथे तिथेच तोच माणूस दिसला. हे पाहून अहमद आश्चर्यचकित झाला. त्याला जाणवले की अमरनाथ गुहेत काहीतरी अदृश्य शक्ती अस्तित्वात असावी. त्यानंतर, अहमदला असेही वाटले की ही गुहा सामान्य गुहा नाही. हे सर्व पाहून, नासाच्या या शास्त्रज्ञाने महादेवकडे वळले. अहमदचा असा विश्वास होता की भारतातील अमरनाथ गुहा खरोखरच एक चमत्कारिक गुहा आहे. अमरनाथ गुहाला सर्वात पवित्र तीर्थक्षेत्र म्हटले जाते. नासा व्यतिरिक्त, अनेक वैज्ञानिक संस्थांनी देखील याचा अभ्यास केला आहे. अमरनाथ मंदिराचे रहस्य जाणून घेण्याचा प्रयत्न केला परंतु सर्व शास्त्रज्ञ त्यांच्या प्रत्येक प्रयत्नात अपयशी ठरले. प्राचीन काळात, काश्मीरमध्ये अनेक दिव्य आणि असंख्य तीर्थक्षेत्रे अस्तित्वात होती.  यापैकी अमरनाथ मंदिराचे आध्यात्मिक महत्त्व खूप मोठे आहे. काश्मीर व्यतिरिक्त, इतके मोठे बर्फाचे शिवलिंग जगात इतरत्र कुठेही नाही. अमरनाथ गुहेत, शिवलिंगासोबत, भगवान गणेश, देवी पार्वती आणि भैरवाचे बर्फाचे तुकडे देखील आढळतात. असे म्हटले जाते की रक्षाबंधनाच्या पौर्णिमेच्या दिवशी भगवान शिव स्वतः अमरनाथ गुहेला भेट देतात. मान्यतेनुसार, हजार वर्षे सर्व देवी-देवतांची पूजा करून जेवढे पुण्य मिळते तेवढेच पुण्य श्री अमरनाथची पूजा करून फक्त एका दिवसात मिळू शकते. अमरनाथ गुहेभोवती सतत पाणी वाहते, परंतु या पाण्याचा स्रोत अज्ञात आहे. अमरनाथला भेट दिल्यानंतर स्वामी विवेकानंदांनी असेही म्हटले होते की त्यांना अमरनाथच्या दर्शनातून अतुलनीय शांती आणि ऊर्जा मिळाली. एकेकाळी अर्शी कश्यप आणि त्यांचा मुलगा काश्मीर खोऱ्यात राहत होते. तथापि, एक वेळ अशी आली जेव्हा काश्मीर खोरे पूर्णपणे बुडाले होते, ज्यामुळे एक मोठे तलाव तयार झाले. अर्शी कश्यप यांनी हे पाणी अनेक लहान जलस्रोतांमध्ये विभागले जेणेकरून इतर अर्शी देखील या ठिकाणी येऊ शकतील. तेव्हाच भृगु अर्शी आले. त्यांनी प्रथम ही पवित्र गुहा पाहिली. इतिहासकारांचा असा विश्वास आहे की ही गुहा महाभारत काळापासून अस्तित्वात आहे.